3) كتاب مجعول بهنام ابراهيم بن عزرا با عنوان كتاب الجواهر، كه متن عربي آن در دست نيست. قطعاتي از آن توسط سموئيل بن مُطُط به عبري نقل شدهاست. كتاب در شش فصل بوده 1) علت اولٰي؛ 2) تأثير عالم عِلوي (عقل منفصل) بر عوالم سفلا؛ 3) درباب طريق خاص (صابي؟ نبطي؟)؛ 4) ارواح؛ 5) حيوانات؛ 6) افلاك. تأليفي احكامي و غيبي است.
سليمان بن لَبي
يهودي آراگوني، مترجم عربي به عبري كه احتمالاً در ايكسار يا ايخار(؟) آراگون در اواخر سدهٴ چهاردهم برآمد.
او كتاب العقيدة الرفيعة را، كه اثري فلسفي از ابراهيم بن داود لاوي طليطلي (دوازدهم ـ 2) است، به عبري ترجمه كرد. اين ترجمه، ترجمهٴ قبلي سموئيل بن مطط (1392) را تحتالشعاع قرار داد.
امكان دارد اين سليمان بن لبي همان يهودا بن سليمان بن لبي باشد، كه در سال 1411 از دنيا رفته است و يا از خويشاوندان اوست.
يهودابن سليمانبن لَبي
بِنوِنيسته بن سليمان بن لَبي، بنونيسته دلا كابالريا. سرمايهدار يهودي و حامي دانش: او در دربار آراگون اعتبار فراواني داشت، بهويژه در سالهاي 1380 ـ 1403؛ بيشتر در سرقسطه، سپس در القانص برآمد و در سال 1411 در اوج شهرت و احترام در آنجا درگذشت.
در اينجا از او بهخاطر حمايتش دستكم از سه فاضل يهودي نام ميبريم كه عبارتاند از:
1) ماهر الگوادث بهخاطر ترجمهٴ اخلاق نيكوماخوس از لاتيني به عبري.
2) زرحيا بن اسحاق لاوي (ملقب به صلاحالدين) از شاگردان حَسدَي قِرِسقاس، براي ترجمهٴ كتاب تهافت الفلاسفهٴ غزالي از عربي به عبري. اين زرحيا را نبايد با دو تن ديگر اشتباه كرد. زرحيا بن اسحاق لاوي گروندي، تلموددان و عربيدان كه از شاگردان موسي بن يوسف قمحي ناربُني (دوازدهم ـ 2) بود؛ و زرحيا بن اسحاق بن شلتيل جيراشي، مترجم از عربي به عبري (سيزدهم ـ 2).
3) يوشع بن يوسف لُرقي دوم براي تأليف رسالهاي عربي درباب قوا و خواص غذاهاي مختلف و داروهاي ساده و مركب. اين رساله در دست نيست، ولي بهصورت ترجمهاي عبري باقي است كه يوسف ويدال پسر بِنوِنيسته در سال 1408 يا پيش از آن، انجام داده است.
بِنوِنيسته علاوه بر موٴلفان فوقالذكر با بسياري ديگر آشنايي داشت، از قبيل حَسدَي قِرِسقاس، اسحاق بن شِشِت، آستروك ريمُك مرتد در آراگون و يوسف اورابونا در ناوار.